Sơ đồ mạch điện là tài liệu quan trọng giúp người dùng hiểu được nguyên lý hoạt động và cách đấu nối của máy tời điện. Tuy nhiên, nhiều người khi nhìn vào sơ đồ thường cảm thấy khá rối vì có quá nhiều ký hiệu điện, dây dẫn và thiết bị điều khiển. Trong bài viết này, Kawasaki Lift sẽ hướng dẫn cách đọc sơ đồ mạch điện máy tời từ A-Z theo cách đơn giản và dễ hiểu nhất, ngay cả với người mới bắt đầu.
Vì sao cần biết cách đọc sơ đồ mạch điện máy tời?
Sơ đồ mạch điện máy tời điện
Việc hiểu sơ đồ điện giúp bạn:
- Đấu nối máy tời đúng kỹ thuật.
- Dễ dàng kiểm tra khi máy gặp sự cố.
- Xác định nhanh vị trí thiết bị bị lỗi.
- Tránh đấu sai gây cháy motor hoặc chập điện.
Đặc biệt đối với các dòng tời điện 3 pha, việc đọc đúng sơ đồ còn giúp đảm bảo an toàn trong quá trình vận hành.
Sơ đồ mạch điện máy tời gồm những phần nào?
Một hệ thống tời điện tiêu chuẩn thường bao gồm:
Nguồn điện
Sự khác biệt giữa 1 pha 220V và 3 pha 380V
Đây là nơi cung cấp điện cho toàn bộ hệ thống.
- Tời mini thường sử dụng nguồn 220V.
- Tời công nghiệp thường sử dụng nguồn 380V 3 pha.
Trên sơ đồ, nguồn điện thường được ký hiệu:
- L, N (điện 1 pha).
- L1, L2, L3 (điện 3 pha).
CB tổng
CB tổng của tời điện
CB có nhiệm vụ đóng ngắt và bảo vệ hệ thống khi xảy ra quá tải hoặc ngắn mạch.
Trên sơ đồ thường được ký hiệu là:
- CB
- MCCB
- MCB
Đây là thiết bị đầu tiên cần tìm khi đọc sơ đồ điện.
Rơ le nhiệt
Rơ le nhiệt của tời điện
Rơ le nhiệt giúp bảo vệ motor khi dòng điện vượt quá mức cho phép.
Ký hiệu phổ biến:
- OL
- FR
- Thermal Relay
Khi motor quá tải, rơ le nhiệt sẽ tự động ngắt nguồn điện để bảo vệ động cơ.
Khởi động từ (Contactor)
Khởi động từ là bộ phận đóng cắt nguồn điện cấp cho motor.
Trong sơ đồ mạch điện máy tời thường có:
- KM1: Điều khiển chiều nâng.
- KM2: Điều khiển chiều hạ.
Khởi động từ của tời điện
Hai contactor này được liên động với nhau để tránh đóng cùng lúc gây chập pha.
Công tắc điều khiển
Đây là bộ phận người vận hành sử dụng để điều khiển máy.
Thông thường gồm:
- Nút UP (Nâng).
- Nút DOWN (Hạ).
- Nút STOP (Dừng).
Trên sơ đồ thường ký hiệu:
- SB1
- SB2
- SB3
Cách đọc mạch động lực
Mạch động lực là phần cấp nguồn trực tiếp cho motor.
Nguyên tắc đọc mạch động lực
Nguyên tắc đọc:
Nguồn điện → CB → Rơ le nhiệt → Khởi động từ → Motor
Khi đọc sơ đồ, hãy đi theo chiều dòng điện từ trên xuống dưới hoặc từ trái sang phải tùy cách thiết kế của bản vẽ.
Đây là phần chịu tải chính nên thường sử dụng dây điện có tiết diện lớn.
Cách đọc mạch điều khiển
Mạch điều khiển là phần điều khiển hoạt động của contactor.
Thông thường trình tự sẽ là:
Nguồn điều khiển → Nút nhấn → Tiếp điểm liên động → Cuộn hút contactor
Ví dụ:
- Nhấn UP → KM1 hút → Motor quay chiều nâng.
Nhấn DOWN → KM2 hút → Motor quay chiều hạ.
Nhờ hệ thống liên động điện và cơ khí mà hai chiều không thể hoạt động đồng thời.
Nguyên tắc đọc mạch điều khiển
Cách nhận biết motor trên sơ đồ
Motor thường được ký hiệu:
- M
- MOTOR
Đây là điểm cuối cùng của mạch động lực. Đối với tời điện 3 pha, motor thường có 3 dây nguồn kết nối từ contactor đến động cơ.
Nếu cần đảo chiều quay, sơ đồ sẽ thay đổi thứ tự pha thông qua hai contactor đảo chiều
Xem thêm: Hướng dẫn cách đấu công tắc tời điện đúng kỹ thuật
Việc đọc hiểu sơ đồ mạch điện máy tời không quá phức tạp nếu nắm được chức năng của từng thiết bị trong hệ thống. Chỉ cần xác định đúng nguồn điện, CB, rơ le nhiệt, contactor, công tắc điều khiển và motor, bạn đã có thể hiểu được nguyên lý hoạt động cơ bản của hầu hết các dòng tời điện hiện nay. Để đặt hàng các mã tời điện chính hãng Kawasaki hãy liên hệ ngay đến Kawasaki Lift qua hotline 0355 932 886 – 0965 222 589.